ଗଣେଶ ପୂଜା

ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀ ଠାରୁ ସମସ୍ତ ପର୍ବ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଏବଂ ଭଗବାନ ଗଣେଶ ଙ୍କୁ ଅଗ୍ର ପୂଜ୍ୟ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ଯେ କୌଣସି ଶୁଭ ମାଙ୍ଗଳିକ କାର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରଥମେ ଗଣପତି ଙ୍କୁ ଆବାହନ ହୋଇଥାଏ । ଭାରତ ରେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ଗଣେଶ ପୂଜାକୁ ମହା ଆଡମ୍ବରରେ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଦେଶ ଓ ବିଦେଶରେ ୧୦ ଦିନ ଯାଏ ଗଣେଶ ଉତ୍ସବ ପାଳନ କରାଯାଇ ୧୧ ଦିନରେ ବିସର୍ଜନ କରାଯାଥାଏ । ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଆଶୀର୍ବାଦ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି । ଶ୍ରୀ ଗଣେଶଙ୍କ ସହ ଜଡିତ ୧୧ ଟି ରୋଚକ ଓ ମହତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି ଆଜି ହେଉଛି ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀ
୧୯ ସେପ୍େଟମ୍ବର ୨୦୨୩, ମଙ୍ଗଳବାର । ଗଣେଶ ହିନ୍ଦୁ ଧର୍ମରେ ଏକ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନ ପାଇଛନ୍ତି । କୌଣସି ଶୁଭ ଏବଂ ମାଙ୍ଗଳିକ କାର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବରୁ ଗଣେଶଙ୍କୁ ପୂଜା କରାଯାଏ । ଯାହାଫଳରେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସୁରୁଖୁରୁରେ ସମାପ୍ତ ହୋଇପାରିବ । ଗଣେଶ ଭାଦ୍ରବ ମାସ ଶୁକ୍ଳପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଥୀ ତିଥିରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଏହି ଦିନଟି ବଡ଼ ଆଡମ୍ବର ସହିତ ପାଳନ କରାଯାଏ । ଗଣେଶ ମହୋତ୍ସବ ୧୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହିଥାଏ । ଚତୁର୍ଥୀ ଦିନ ଘରେ ଗଣପତିଙ୍କୁ ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥାଏ । ଗଣପତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଜିନିଷ ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ । ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେ, ଗଣପତି ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ଭକ୍ତମାନଙ୍କ ଉପରେ ଅନେକ ଆଶୀର୍ବାଦ କରନ୍ତି । ସେ ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅସୁବିଧା ଦୂର କରନ୍ତି ଏବଂ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ସୁରୁଖୁରୁରେ ସମାପ୍ତ କରିବାକୁ ଆଶୀର୍ବାଦ କରନ୍ତି । ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ୠଣପତିଙ୍କୁ ଏହି ୧୦ ଦିନ ପାଇଁ ବହୁତ ସେବା କରାଯାଏ । ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଜିନିଷ ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ । ମୋଦକ ଓ ଲଡୁ ଇତ୍ୟାଦି ପ୍ରଦାନ କରାଯାଏ । ଗଣେଶ ଚତୁର୍ଥୀ ଗଣପତିଙ୍କୁ ଘରକୁ ଆଣିବା ପୂର୍ବରୁ, କେଉଁ ଜିନିଷକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖିବା ଉଚିତ୍ ତାହା ମଧ୍ୟ ଜାଣିବା ଉଚିତ । ଗଣପତି ପୂଜାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ କେବଳ ଘରେ ୠଣପତିଙ୍କ ମୂର୍ତି ସ୍ଥାପନ କରି ମିଳିଥାଏ । ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ଦୁଇ ଜଣ ପତ୍ନୀ ଅଛନ୍ତି । ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ରିଦ୍ଧି ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀଙ୍କ ନାମ ସିଦ୍ଧି । ଦୁଇ ପତ୍ନୀ ହେଉଛନ୍ତି ଭଗବାନ ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ଝିଅ । ଶୁଭ ଏବଂ ଲାଭ ହେଉଛନ୍ତି ଗଣେଶଙ୍କର ଦୁଇ ସନ୍ତାନ ଓ ଶୁଭ ପ୍ରଥମ ପତ୍ନୀ ରିଦ୍ଧିଙ୍କଠାରୁ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ପତ୍ନୀ ସିଦ୍ଧୀଙ୍କଠାରୁ ଲାଭ ଙ୍କର ଜନ୍ମ ହୋଇଛି । ପୌରାଣିକ ବିଶ୍ୱାସ ଅନୁଯାୟୀ, ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ପ୍ରଥମ ନାମ ହେଉଛି ବିନାୟକ । ଭଗବାନ ଗଣେଶ ମୋଟ ୬୪ ଟି ଅବତାର ଗ୍ରହଣ କରିଛନ୍ତି । ଏହି ଅବତାର ମଧ୍ୟରୁ ୧୨ ଟି ଅବତାର ପ୍ରମୁଖ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ । ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ତିନି ଭଉଣୀ ଅଛନ୍ତି । ଏହି ଭଉଣୀମାନଙ୍କ ନାମ ଅଶୋକ ସୁନ୍ଦରୀ , ମନସା ଦେବୀ ଏବଂ ଜ୍ୟୋତି, ସେମାନଙ୍କୁ ଜ୍ୱାଲା ଦେବୀ ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ । କାର୍ତିକେୟଙ୍କ ବ୍ୟତୀତ ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ୬ ଭାଇ ଅଛନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କର ନାମ ନିମ୍ନଲିଖିତ: ସୁକେଶ, ଜଳନ୍ଧର, ଆୟାପ୍ପା, ଭୁମା, ଅନ୍ଧକ ଏବଂ ଖୁଜା । ହନୁମାନ ଜୀ ଙ୍କ ଭଳି ଅଗ୍ରପୂଜ୍ୟ ଗଜାନନ ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି । ଭଗବାନ ଗଣେଶ ହେଉଛନ୍ତି ଏକମାତ୍ର ଦେବତା ଯାହାଙ୍କୁ ପୂଜାରେ ଦୁବ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥାଏ । ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କୁ ଦୂବଘାସ ଅର୍ପଣ କଲେ ସେ ଭକ୍ତଙ୍କର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି । ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଯଦି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଉପରେ କେତୁଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ଅଧିକ ଥାଏ ତେବେ ସେ ଭଗବାନ ଗଣେଶ ଙ୍କର ଆରାଧନା କରିବା ଉଚିତ । ଏହା ଦ୍ୱାରା କେତୁଙ୍କର ପ୍ରଭାବ ହ୍ରାସ ପାଇଥାଏ । ପୁରାଣ ଅନୁଯାୟୀ ଭଗବାନ ଗଣେଶଙ୍କର ଆମୋଦ ଏବଂ ପ୍ରମୋଦ ନାମକ ଦୁଇ ନାତି ଅଛନ୍ତି । ପ୍ରଭୁ ଗଣେଶଙ୍କର ଲେଖା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ବିଶେଷ ଦକ୍ଷତା ଅଛି । ଯେତେବେଳେ ମହର୍ଷି ବେଦବ୍ୟାସ ମହାଭାରତ ଲେଖୁଥିଲେ, ସେତେବେଳେ ସେ ଏପରି ଏକ ଲେଖଙ୍କ ଅନୁସନ୍ଧାନରେ ଥିଲେ ଯିଏ କି ବିନା ଅଟକି ବେଦବ୍ୟାସଙ୍କ ମୁଖ ନିସୃତ ମହାଭାରତ ଲେଖି ପାରିବ । ସେହି ସମୟରେ ବେଦବ୍ୟାସ ଜୀ ଭଗବାନ୍ ଗଣେଶ ଙ୍କ ସନ୍ଧାନ ପାଇଥିଲେ । ମହାଭାରତ ଲେଖିବା ସମୟରେ ଭଗବାନ୍ ଗଣେଶଙ୍କ ନିଜ ହାତୀ ଦାନ୍ତ ଭାଙ୍ଗି ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ ।